Skip Ribbon Commands
Skip to main content

​​Cydnerthedd​​​​​​​​​​​

Mae sicrhau bod y wlad yn barod i ddarganfod, atal ac ymateb gyda chyflymder a sicrwydd i argyfyngau mawr, yn cynnwys ymosodiadau terfysgol, wedi dod yn bwysig iawn dros y blynyddoedd diwethaf.

Mae digwyddiadau diweddar wedi sbarduno’r Llywodraeth i adolygu a gwella gallu’r DU i ymateb i risgiau cynyddol.  Roedd y gwaith hwn yn cynnwys ailwerthuso medr a galluoedd gwasanaethau brys y DU i ymateb.

Sefydlwyd y Gyfarwyddiaeth Cydnerthedd Sifil (CRD) ym Mehefin 2003, i gyd-drefnu rhaglenni cydnerthu.  Maent yn gweithio i sicrhau bod y gwasanaeth tân ac achub wedi’i gyfarparu a’i hyfforddi ar gyfer trychinebau o bob math, a bod yr holl fudd-ddeiliaid, lleol a rhanbarthol, yn medru ymdrin ag unrhyw argyfwng byw gyda chyflymder a sicrwydd.
 

Mae diogelu cymunedau a paratoi at argyfyngau’n rhan hynod bwysig o’r Gwasanaeth Tân. Er mwyn ein galluogi ni i weithio’n agos gyda’r holl sefydliadau a diwydiannau allweddol, mae’r Gwasanaeth yn gyfranogwr allweddol ar ddwy Fforwm Leol Cymru Gydnerth, sef Dyfed Powys a De Cymru.


  • Fforwm Lleol Cymru Gydnerth Dyfed-Powys – Mae Fforymau Lleol Cymru Gydnerth yn cydfynd â ffiniau lluoedd yr heddlu. Maent yn ymwneud yn weithredol â chyrff statudol a gwirfoddolwyr ar hyd a lled Cymru, i gwrdd â sialensiau’r dyfodol trwy partneriaeth a chydweithio.  

  • ​​Fforwm Lleol Cymru Gydnerth y De – Cafodd Fforwm Lleol Cymru Gydnerth y De (LRF), sy’n cael ei chadeirio gan Brif Gwnstabl Heddlu De Cymru, ei sefydlu yn 2004, fel un o ofynion y Ddeddf Argyfyngau Sifil Posibl. Roedd y grŵp wedi bod yn gweithredu ers 1994, fel Pwyllgor Cyswllt Gwasanaethau Brys De Cymru (Grwpiau ARIAN ac AUR).  Sefydlwyd y grwpiau gwreiddiol i gydnabod yr angen am weithdrefnau rheoli argyfyngau integredig.

Cynhaliwyd asesiadau risg er mwyn cwmpasu’r holl sefyllfaoedd posib, a allai gyfiawnhau’r angen am ymateb amlasiantaethol i argyfwng. Gwnaethpwyd gwaith i leihau a dileu risgiau ac mae cynlluniau wedi cael eu rhoi ar waith i ymateb, petai’r angen yn codi.

Mae gwerth y gwaith a wneir gan y fforymau wedi cael ei brofi dros y flwyddyn ddiwethaf, gyda rhai ymarferion heriol a digwyddiadau sylweddol, yn cynnwys y tân yn Fforest-fach, ffrwydrad Chevron yn Sir Benfro a’r digwyddiad ym mhwll y Gleision, Castell-nedd.

Caiff Cynulliad Cymru ei gynrychioli oddi fewn i Lywodraeth y DU mewn perthynas ag amddiffyniad sifil.  Mae’r ddwy adran yn gweithio’n agos gyda’i gilydd i sicrhau bod polisi a chynllunio diogelwch sifil y DU yn cael eu teilwrio at anghenion Cymru.  Mae tîm penodedig yn Llywodraeth Cynulliad Cymru yn cefnogi cydweithredu amlasiantaethol yng Nghymru ar faterion yn ymwneud ag amddiffyniad sifil a pharodrwydd ar gyfer argyfyngau.

Fel yn Lloegr, Fforymau Lleol Cymru Gydnerth (LRF) yw’r mecanwaith pennaf ar gyfer cydweithredu amlasiantaethol ar faterion yn ymwneud ag amddiffyniad sifil.  Y Prif Gwnstabliaid perthynol sy’n cadeirio’r Fforymau yng Nghymru ar hyn o bryd.

Caiff Cynulliad Cymru ei gynrychioli oddi fewn i Lywodraeth y DU mewn perthynas ag amddiffyniad sifil. Mae’r ddwy adran yn gweithio’n agos gyda’i gilydd i sicrhau bod polisi a chynllunio diogelwch sifil y DU yn cael eu teilwrio at anghenion Cymru. Mae tîm penodedig yn Llywodraeth Cynulliad Cymru yn cefnogi cydweithredu amlasiantaethol yng Nghymru ar faterion yn ymwneud ag amddiffyniad sifil a pharodrwydd ar gyfer argyfyngau.

Fel yn Lloegr, Fforymau Lleol Cymru Gydnerth (LRF) yw’r mecanwaith pennaf ar gyfer cydweithredu amlasiantaethol ar faterion yn ymwneud ag amddiffyniad sifil. Y Prif Gwnstabliaid perthynol sy’n cadeirio’r Fforymau yng Nghymru ar hyn o bryd.

  • Cyd-grŵp Gwasanaethau Brys 

  • Fforwm Argyfyngau Cyfryngau Cymru

  • Grŵp Cydnerthu Ffiniau Cymru.

Mae’r diagram canlynol yn dangos y strwythur ar gyfer cydnerthu yng Nghymru:


Arweiniodd digwyddiadau’r 11eg o Fedi at drawsffurfio ymateb Asiantaethau a Gwasanaethau Brys y DU i argyfyngau ar raddfa fawr. Dyluniwyd  Dimensiwn Newydd i alluogi Gwasanaethau Tân ac Achub yn Lloegr i ddarparu ymateb effeithiol i ddigwyddiadau ar raddfa fawr o natur terfysgol rhyngwladol ac i sialensiau eraill, megis newid yn yr hinsawdd a llifogydd.

Ym mis Gorffennaf 2001, sefydlodd y Llywodraeth Ysgrifenyddiaeth Argyfyngau Sifil Posibl (CCS). Nod y CCS oedd sicrhau cydnerthedd y DU ar bob lefel yn erbyn sialensiau aflonyddgar, trwy weithio gyda budd-ddeiliaid eraill i ragweld, asesu, atal, paratoi, ymateb, ac adfer. Cyflawnir hyn trwy ymgysylltiad partneriaeth effeithiol gyda sefydliadau allweddol ac ar draws rhanbarthau. Mae Gwasanaeth Tân ac Achub sydd wedi’i gyfarparu, ei hyfforddi a’i gymell yn dda yn hanfodol i lwyddiant cyflawni cydnerthedd yn Lloegr a Chymru.​